Áföll geta haft varanleg áhrif og mikið tilfinningalegt álag. Þau eru gjarnan tengd reynslu eða upplifun á alvarlegum atburði. Mikilvægt er að sækja sér aðstoð sem fyrst, til að vinna úr áfallinu  og koma í veg fyrir alvarlegri vanda vegna áfallsins í framtíðinni. Flestir sem fá faglega aðstoð eftir áfall ná sér eftir ákveðinn tíma. Ef ekki er að gáð getur áfallið leitt til áfallastreitu. Áfallastreituviðbrögð geta verið eðlileg líkamleg, hugræn og tilfinningaleg viðbrögð við óeðlilegum kringumstæðum. Verði einkennin hins vegar viðvarandi standa ýmis úrræði til boða.

Bráðaþjónusta áfallahjálpar er veitt  á Landspítala.  Sóknarprestar sinna einnig áfallahjálp. Þá er hægt að leita til sálfræðinga og geðlækna á einkastofum.
Hjálparsími Rauða krossins er 1717. Þar er hægt að fá góð ráð, upplýsingar, stuðning og hvatningu.

Rauði krossinn hefur umsjón með áfallahjálp í skipulagi almannavarna á Íslandi samkvæmt samkomulagi frá 2012. Samkomulag var endurnýjað árið 2015 .
Biskupsstofa, Landlæknir, Landspítalinn, Rauði krossinn á Íslandi, Ríkislögreglustjóri almannavarnadeild og Samband íslenskra sveitarfélaga skipa fulltrúa í samráðshóp um áfallahjálp í Samhæfingarstöðinni sem starfar á landsvísu.

Hlutverk samráðshóps í Samhæfingarstöðinni er m.a.:

  • að móta stefnu og gæta þess að besta þekking og úrlausnir á sviði áfallahjálpar endurspeglist í skipulagi áfallahjálpar á hverjum tíma.
  • vera ráðgefandi fyrir yfirvöld og samráðshópa í umdæmum lögreglunnar á öllum tímum.
  • að útbúa sérstaka gátlista um verklag fyrir samráðshópa í lögregluumdæmum.
  • að vinna áætlun á hættu- og neyðartímum um hvernig áfallaþjónusta færist frá Rauða krossinum til annarra aðila þegar neyðaraðgerðum lýkur eða eftir því sem aðgerðum vindur fram.
  • gera viðkomandi stofnunum og félögum sem eiga fulltrúa í samráðshópnum grein fyrir vinnu hópsins á hverjum tíma.

Samráðshópar áfallahjálpar í umdæmum lögreglustjóra
Í hverju umdæmi eru samráðshópar, einn eða fleiri, um áfallahjálp skipaðir fulltrúum frá Rauða krossinum á Íslandi, heilbrigðisstofnun í umdæmi, sveitarfélagi í undæminu (félagsþjónustu), kirkjunni og lögreglu í viðkomandi umdæmi.
 

Hlutverk samráðshópa í umdæmum lögreglustjóra:

  • að stuðla að því að besta þekking og úrlausnir á sviði áfallahjálpar séu til staðar í umdæminu á hverjum tíma.
  •  vera ráðgefandi fyrir yfirvöld og stofnanir á viðkomandi svæði á öllum tímum.
  • að vinna áætlun á hættu- og neyðartímum um hvernig áfallaþjónustan færist frá Rauða krossinum til annarra aðila þegar neyðaraðgerðum lýkur eða eftir því sem aðgerðum vindur fram.
  • að fylgja eftir verklagi samkvæmt gátlistum sem unnir eru af samráðshópi áfallahjálpar á landsvísu.
  • gera viðkomandi stofnunum og félögum sem eiga fulltrúa í samráðshópnum grein fyrir vinnu hópsins á hverjum tíma.

Starfsdagur fyrir samráðshópa um áfallahjálp er haldinn annað hvert ár og þá er farið yfir verkefni sem samráðshópar hafa komið að og það helsta sem er efst á baugi í málaflokknum. Þann 27. apríl 2018 komu hóparnir saman í Digraneskirkju og voru haldnir fróðlegir fyrirlestrar og einnig var boðið upp á stutta skrifborðsæfingu. Þátttakendur komu alls staðar að af landinu og heppnaðist dagurinn mjög vel.

Áfallahjálp: Árið 2009 var gefin út hér á landi á rafrænu formi,  handbók um sálræna skyndihjálp: Leiðbeiningar um viðurkennt verklag á stórslysa- hamfarasvæðum,  í þýðingu og staðfærslu Dr. Berglindar Guðmundsdóttur og Þórunnar Finnsdóttur sálfræðinga.  Enska heiti handbókarinnar er: Psychological First Aid: Field Operations Guide, Second Edition, July 2006.    Handbókin er þróuð af sérfræðingum tveggja Bandarískra stofnana,  National Child traumatic Stress Network og National Center for PTSD, sem sérhæfa sig í sálrænum stuðningi í kjölfar vofveiflegra atburða.

Frekari upplýsingar um áföll áfallastreitu og áfallahjálp

Þingályktunartillaga um áfallahjálp í sveitarfélögunum frá 2002-3
Samkomulag um áfallahjálp 2015

Síðast uppfært: 26. júlí 2018 klukkan 13:48